Wróć

Dolichoderus quadripunctatus

Rodzaj
Dolichoderus
Nazwa łacińska
Dolichoderus quadripunctatus
Nazwa polska
nadrzewnica czteroplamka, czterokropek
Częstość występowania
Występowanie
Centralna i południowa Polska; wszędzie rzadka bądź umiarkowanie rzadka.
Wielkość królowej
4,5 - 5 mm
Wielkość robotnic
3,5 - 4,5 mm
Kolor
czarny z akcentami czerwonego i żółtego, błyszczący
Rójka
lipiec (główna rójka) – koniec września; królowe łatwiej znaleźć na drzewach niż na ziemi
Zakładanie gniazda
Półklasztorna - królowa aktywnie poluje podczas wychowywania pierwszego pokolenia robotnic.
Adopcja
Zalecana adopcja młodych robotnic lub poczwarek (patrz: Strategia hodowli).
Cechy charakterystyczne
- charakterystyczne ubarwienie, w tym cztery jasne plamki na odwłoku,
- charakterystyczny profil tułowia oraz łuski pomostka.
(Wszystkie cechy kluczowe)
Ciekawostki
Rzadka mrówka, ceniona ze względu na interesujący wygląd i unikatowość. Niższe szczeblem królowe w poliginicznych koloniach zachowują się jak robotnice i niekiedy furażerują w poszukiwaniu pokarmu.
Gatunki podobne
Plamki na odwłoku sprawiają, że nie sposób jej pomylić.
Trudność hodowli
Gatunek trudny w hodowli, bardzo trudny w przypadku rozpoczęcia hodowli od rójkowej królowej - zalecana jest adopcja.
Królowa jest wrażliwa na stres, zaniepokojona może zjadać potomstwo, co utrudnia wychowanie pierwszych robotnic.
Mrówki są wrażliwe na wiele czynników i łatwo padają.
Królowa zaopatrywana w białko chętnie czerwi.
Strategia hodowli
W przypadku rójkowej królowej zaleca się adopcję poczwarek bądź młodych robotnic (piastunek).
Duże, furażerujące robotnice nie będą zajmować się zaadoptowaną królową.
Jeżeli nie ma możliwości adopcji, królową należy umieścić w zaciemnionej probówce z dostępem do areny zaopatrzonej w świeży pokarm.
Niekiedy można wywabić jedną z królowych np. za pomocą kropli miodu - taką królową można odłowić z niewielkim orszakiem robotnic, aby rozpocząć kolonię.
Miejsce gniazdowania
W drewnie (dendrofil) - w martwych konarach i pniach drzew liściastych, rzadziej iglastych, czasem również w drewnianych konstrukcjach oraz w korze (mniejsze kolonie); nasłonecznione obszary leśne oraz parki.
Zachowanie
Robotnice z reguły nie są agresywne, często zasiedlają drzewa sąsiadując z innymi gatunkami, np. Camponotus fallax.
Zachowanie królowych w kolonii
Poliginiczne królowe tworzą hierarchię, w której królowe niższe szczeblem mogą zachowywać się jak robotnice (patrz: Ciekawostki). Zdarzają się też monoginiczne kolonie.
Polimorfizm
Brak polimorfizmu, robotnice różnią się za to wielkością i zachowaniem.
Liczebność
Kilkaset (150-500) osobników, rzadko spotyka się większe kolonie.
Ochrona
Nie jest chroniony, ale jego status to "bliski zagrożenia".
Wilgotność i temperatura
Wymagana wysoka wilgotność, dobre efekty daje dogrzewanie.
Rozwój i zimowanie
Rozwój jest dosyć szybki, niestety często równoważy równie szybkie wymieranie robotnic. Mrówki nie wykazują skłonności do stagnacji. Zimowanie można przeprowadzić, aby skłonić królową do intensywniejszego czerwienia.
Wygląd gniazda
Gniazdo składa się z rozbudowanego systemu wąskich korytarzy w drewnie, posiada wiele wejść.
Metody obrony
Mrówki potrafią pryskać kwasem, aczkolwiek rzadko korzystają z tej metody obrony - w razie zagrożenia zamierają w bezruchu, a gdy sytuacja je do tego zmusi, uciekają szybkim krokiem, szukając zakamarków, w których mogą się ukryć. Wykazują wyśmienitą przyczepność do podłoża.
Aktywność i zasięg
Licznie furażerują po pniu oraz gałęziach drzewa, które zamieszkują; rzadziej tworzą szlaki naziemne; hodują mszyce.
Klasyfikacja systematyczna
Dolichoderinae, Dolichoderini, Dolichoderus
Gatunki bliźniacze
Występują u nas dwa podgatunki: nominalny oraz [D. quadripunctatus kratochvili], który charakteryzuje się ledwo widocznymi plamami na odwłoku.
Oprzęd poczwarek
zawsze bez
Źródła
własne obserwacje; "The ants (Hymenoptera, Formicidae) of Poland" - W. Czechowski, A. Radchenko, W. Czechowska, 2002, Warszawa